📷 ფოტო: shenidasveneba.ge (ორიგინალი წყარო)
ზემელის აფთიაქი თბილისში რუსთაველის მოედნის ისტორიული სახელწოდებაა.
ზემელი თბილისში რუსთაველის მოედნის ერთ-ერთი კუთხის ადრინდელი სახელწოდებაა, რომელიც აფთიაქარ ევგენი ზემელის სახელობის აფთიაქის მიხედვით შეერქვა. XX საუკუნის 30-იან წლებში, სარეკონსტრუქციო სამუშაოებთან დაკავშირებით, აფთიაქი აღებულ იქნა.
შენი სტარტაპი ავტორი: შენი სტარტაპი — სარედაქციო ჯგუფი · 25 ივლისი 2026
თბილისში, რუსთაველის სახელობის მოედნის ერთ-ერთ კუთხეს ადრე ერქვა „ზემელი” — სახელი, რომელიც ქალაქმა აქ არსებული ზემელის აფთიაქის მიხედვით მიიღო. ეს ტოპონიმი დღეს დავიწყებულია, თუმცა ის საქართველოს დედაქალაქის ისტორიის ერთ საინტერესო ეპიზოდს ინახავს. წყაროს ინფორმაციით, აფთიაქი ეკუთვნოდა პროვიზორ-აფთიაქარ ევგენი ზემელს.
მთავარი
- ზემელი რუსთაველის მოედნის ერთ-ერთი კუთხის ადრინდელი სახელწოდებაა თბილისში.
- სახელი აქ მდგარი ზემელის აფთიაქის მიხედვით შეერქვა, რომელსაც პროვიზორ-აფთიაქარი ევგენი ზემელი ფლობდა.
- XX საუკუნის 30-იან წლებში, სარეკონსტრუქციო სამუშაოებთან დაკავშირებით, აფთიაქი აღებულ იქნა.
ზემელის აფთიაქი და მისი ადგილი ქალაქის ცხოვრებაში
რუსთაველის მოედნის მიმდებარე ტერიტორია ისტორიულად თბილისის ერთ-ერთი ცენტრალური და დატვირთული ადგილი იყო. ასეთ ლოკაციაზე მდებარე კომერციული ობიექტები ხშირად თავად ხდებოდნენ ორიენტირად, რომელთა მიხედვითაც მოსახლეობა უბნებსა თუ კუთხეებს ასახელებდა. ზუსტად ასეთი ისტორია აქვს ზემელის აფთიაქსაც, რომელმაც სახელი მთელ კუთხეს შესძინა.
წყაროს ცნობით, აფთიაქი პროვიზორ-აფთიაქარ ევგენი ზემელს ეკუთვნოდა. იმ პერიოდში აფთიაქები არა მხოლოდ სამედიცინო, არამედ სოციალური მნიშვნელობის ობიექტებადაც აღიქმებოდა — ისინი ხშირად ქალაქის ინფრასტრუქტურის ცნობად წერტილებად იქცეოდნენ, რაც ხსნის, თუ რატომ დარჩა ზემელის სახელი ხალხურ მეხსიერებაში კუთხის აღმნიშვნელ ტოპონიმად.
რატომ დაიკარგა სახელი — სარეკონსტრუქციო სამუშაოები 30-იან წლებში
წყაროს ინფორმაციით, XX საუკუნის 30-იან წლებში, სარეკონსტრუქციო სამუშაოებთან დაკავშირებით, ზემელის აფთიაქი აღებულ იქნა. ეს პერიოდი თბილისის ურბანული განვითარებისთვის მნიშვნელოვან ცვლილებებთან იყო დაკავშირებული, როდესაც ქალაქის ცენტრალურ ნაწილებში არაერთი ისტორიული ობიექტი განახლდა ან საერთოდ გაქრა.
აფთიაქის აღების შემდეგ, ბუნებრივია, ეტაპობრივად შესუსტდა მისი სახელის ხმარებაც ყოველდღიურ მეტყველებაში. დღეს ეს ტოპონიმი ძირითადად ისტორიის მოყვარულთა და ძველი თბილისის მკვლევართა წრეებშია ცნობილი, თუმცა ის ქალაქის მეხსიერების ნაწილად რჩება.
ზემელი — თბილისში რუსთაველის სახელობის მოედნის ერთ-ერთი კუთხის ადრინდელი სახელწოდებაა, შეერქვა აქ მდგარი აფთიაქის მიხედვით, რომელიც პროვიზორ-აფთიაქარ ევგენი ზემელს ეკუთვნოდა.
— წყარო: shenidasveneba.ge
თბილისის დავიწყებული ტოპონიმები და მათი მნიშვნელობა დღეს
ზემელის ისტორია ცალკეული, კონკრეტული შემთხვევაა, თუმცა ის კარგად ასახავს ზოგად ტენდენციას — თბილისში ბევრი ისეთი ტოპონიმია, რომელიც დროთა განმავლობაში დაიკარგა ან შეიცვალა ურბანული განვითარების, პოლიტიკური ცვლილებების თუ უბრალოდ თაობათა მონაცვლეობის გამო. ასეთი სახელწოდებების შესწავლა ქალაქის კულტურული მემკვიდრეობის უკეთ გააზრებაში ეხმარება მკვლევრებსა და ტურისტული სფეროს წარმომადგენლებს.
თბილისში მოგზაურობის ან ისტორიული ტურის დაგეგმვისას, ასეთი დეტალები ხშირად სწორედ ის ელემენტებია, რაც ქალაქს დამატებით ღირებულებას სძენს. მათთვის, ვინც საქართველოში მოგზაურობასა და ადგილობრივ ისტორიულ ღირსშესანიშნაობებზე მეტს გაიგებს, სასარგებლო შეიძლება იყოს შენი დასვენება-ს მასალები, სადაც რეგულარულად ქვეყნდება ამგვარი ისტორიული და ტურისტული ხასიათის ცნობები.
რას ნიშნავს ეს
ხშირად დასმული კითხვები
რას ნიშნავს სახელი „ზემელი”?
ზემელი თბილისში რუსთაველის სახელობის მოედნის ერთ-ერთი კუთხის ადრინდელი სახელწოდებაა, რომელიც აქ არსებული ზემელის აფთიაქის მიხედვით შეერქვა.
ვინ იყო ევგენი ზემელი?
წყაროს ცნობით, ევგენი ზემელი პროვიზორ-აფთიაქარი იყო, რომელსაც ეკუთვნოდა რუსთაველის მოედნის მიმდებარედ მდებარე აფთიაქი.
რატომ გაქრა ზემელის აფთიაქი?
წყაროს ინფორმაციით, XX საუკუნის 30-იან წლებში, სარეკონსტრუქციო სამუშაოებთან დაკავშირებით, აფთიაქი აღებულ იქნა.
ზემელის ისტორია კარგად აჩვენებს, თუ როგორ ქმნის ერთი კონკრეტული ობიექტი — თუნდაც უბრალო აფთიაქი — ქალაქის მეხსიერების ნაწილს, რომელიც წლების შემდეგაც ინარჩუნებს კვალს, თუნდაც თავად ობიექტი დიდი ხნის წინ აღარ არსებობდეს. თბილისის მსგავსი ისტორიების ცოდნა და შენარჩუნება მნიშვნელოვანია არა მხოლოდ ისტორიკოსებისთვის, არამედ ყველასთვის, ვისაც ქალაქის წარსულის უკეთ გააზრება სურს. მეტი მსგავსი მასალისთვის, ისევე როგორც ზოგადი ინფორმაციისთვის, გამოადგებათ შენი ამბები-ს პლატფორმა, ხოლო ისტორიული და კულტურული კონტექსტის შესახებ დამატებითი ცნობებისთვის შესაძლოა სასარგებლო აღმოჩნდეს საქსტატის საჯარო არქივებიც, სადაც ქალაქის ურბანული განვითარების სტატისტიკური მონაცემებია თავმოყრილი.
სრულად წაიკითხეთ ორიგინალი: shenidasveneba.ge · განახლდა 25 ივლისი 2026
დაკავშირებული: შენი ამბები · შენი ექიმი · GMJ News · შენი სილამაზე
