📷 ფოტო: bbc.co.uk (ორიგინალი წყარო)
ბრიტანეთ-აშშ სავაჭრო შეთანხმება უკვე აღარ გამოიყურება ისე ხელსაყრელად, როგორც ადრე.
ბრიტანეთ-აშშ სავაჭრო შეთანხმება და ახალი გამოწვევები
დონალდ ტრამპის ახალი ტარიფების ფონზე ბრიტანეთის სავაჭრო შეთანხმება აშშ-სთან აღარ გამოიყურება ისე ხელსაყრელად, როგორც ადრე — ევროკავშირმა უკეთესი პირობები მიიღო. წყაროს ინფორმაციით, განსხვავება დაკავშირებულია იძულებითი შრომის საკითხთან.
შენი სტარტაპი ავტორი: შენი სტარტაპი — სარედაქციო ჯგუფი · 25 ივლისი 2026
ბრიტანეთ-აშშ სავაჭრო შეთანხმება, რომელიც გასულ წელს მთავრობამ მსოფლიოში ერთ-ერთ საუკეთესო გარიგებად წარმოაჩინა, დღეს უკვე აღარ გამოიყურება ისეთი ხელსაყრელი, როგორც მანამდე. წყაროს ინფორმაციით, ევროკავშირმა აშშ-სთან ტარიფების საკითხში უფრო მომგებიანი პირობები მიიღო, ვიდრე ბრიტანეთმა, მიუხედავად იმისა, რომ ორივე მხარისთვის ტარიფი ფორმალურად 10%-ია.
ამის მიზეზი ისაა, რომ ევროკავშირს გააჩნია ერთიანი, ბრტყელი განაკვეთი, ხოლო ბრიტანეთის შემთხვევაში 10%-იან ტარიფს ემატება დამატებითი გადასახადები კონკრეტულ სექტორებში, მათ შორის ფეხსაცმელისა და ტექსტილის წარმოებაზე.
მთავარი
- ბრიტანეთისა და ევროკავშირის ტარიფი ფორმალურად 10%-ია, თუმცა ევროკავშირის განაკვეთი ბრტყელია, ბრიტანეთისა კი — დამატებით სექტორულ გადასახადებთან ერთად.
- ბრიტანეთის მთავრობამ ცალკეული შეთანხმებები გააფორმა მედიკამენტებზე, ფოლადზე, ალუმინსა და ავტომობილებზე, ასევე ვისკიზე — მეფე ჩარლზის ჩართულობით.
- ევროკავშირმა უკეთესი პირობები მიიღო, რადგან მიიღო კანონი იძულებითი შრომით წარმოებული საქონლის აკრძალვის შესახებ — ბრიტანეთს მსგავსი კანონი ჯერ არ აქვს.
ტრამპის ტარიფების ცვალებადი დასაბუთება
პრეზიდენტ დონალდ ტრამპის მეორე ვადის განმავლობაში აშშ-ის ტარიფული პოლიტიკის დასაბუთება რამდენჯერმე შეიცვალა — ოპიოიდური კრიზისიდან და არალეგალური მიგრაციიდან დაწყებული, წარმოების ამერიკაში დაბრუნების საჭიროებით დამთავრებული. წყაროს ცნობით, ზოგიერთი ეს დასაბუთება სასამართლოებმა გააუქმეს, ზოგიერთი — ეკონომიკურმა რეალობამ.
ბოლო პერიოდში აქცენტი გადავიდა ათობით ქვეყანაზე, რომლებსაც ბრალად ედებათ იძულებითი შრომით წარმოებული საქონლის ვაჭრობა. ერთ-ერთი ინდუსტრიის წარმომადგენლის შეფასებით, ეს ტარიფები „უფლებამოსილებას ეძებენ” — ანუ მათი მიზანია, კონგრესისა თუ სასამართლოს მხრიდან შესაძლო გამოწვევებისგან თავის დაცვა.
რატომ ჩამორჩა ბრიტანეთი ევროკავშირს
ბრიტანეთის სავაჭრო პალატის ექსპერტი უილიამ ბეინი აღნიშნავს, რომ ევროკავშირის ექსპორტიორებს ცალკეულ სექტორებში კონკურენტული უპირატესობა აქვთ ბრიტანელ ექსპორტიორებთან შედარებით. წყაროს ინფორმაციით, ეს განსხვავება პირდაპირ დაკავშირებულია იმ ფაქტთან, რომ ევროკავშირმა მიიღო კანონი იძულებით შრომაზე დაფუძნებული საქონლის აკრძალვის შესახებ, რაც ბაძავს აშშ-ის ანალოგიურ ნორმას.
მნიშვნელოვანია აღინიშნოს, რომ ეს არ არის ბრალდება, თითქოს ევროკავშირის ან ბრიტანეთის მომწოდებლები რეალურად იყენებენ იძულებით შრომას — საკითხი ეხება მხოლოდ კონკრეტული კანონმდებლობის არსებობა-არარსებობას. გასულ ოქტომბერს ბრიტანეთის მთავრობამ განაცხადა, რომ „მტკიცედ ეწინააღმდეგება სახელმწიფოს მიერ თავსმოხვეულ იძულებით შრომას”, თუმცა აღნიშნა, რომ განიხილავს, როგორ ასახოს ეს პოზიცია კანონმდებლობაში, „ოპერაციული და სამართლებრივი სირთულეების” გამო.
ამასობაში ბრიტანეთმა მოგება ჩინური ავტომობილების იმპორტს და, წყაროს ცნობით, განიხილავს მომსახურების სექტორში სავაჭრო შეთანხმებას ჩინეთთან — რაც აჩვენებს, თუ რამდენად რთული ბალანსია ჩინეთთან ურთიერთობებში.
მსოფლიო ვაჭრობის ახალი მიმართულებები
წყაროს ინფორმაციით, ხდება ერთ-ერთი გლობალური ტენდენციის ჩამოყალიბება — მაშინ, როცა აშშ მუდმივად ცვლის ტარიფების დასაბუთებას, დანარჩენი მსოფლიო ერთმანეთთან ვაჭრობის ინტენსიფიკაციაზეა ფოკუსირებული. მაგალითად, კანადამ დანარჩენ მსოფლიოსთან ვაჭრობა უფრო მეტად გაზარდა, ვიდრე დაკარგა აშშ-სთან ვაჭრობის შემცირების შედეგად.
ჩინეთის საერთო სავაჭრო ბრუნვა აშშ-სთან წელს დარჩა უცვლელი წინა წელთან შედარებით, თუმცა გლობალურად ჩინეთის ვაჭრობა 21%-ით გაიზარდა — მათ შორის 14%-ით ევროკავშირთან, 11%-ით ბრიტანეთთან და 24%-ით აფრიკასთან, წყაროს ინფორმაციით.
ევროკავშირის სავაჭრო წონაში გათვალისწინებული ეფექტური ტარიფი შესაძლოა საბოლოოდ 8.5%-ს გაუტოლდეს, ხოლო ბრიტანეთისა — 6.8%-ს.
— BBC-ის ეკონომიკური რედაქტორი ფაისალ ისლამი
რას ნიშნავს ეს
ხშირად დასმული კითხვები
რატომ არის ევროკავშირის სავაჭრო პირობები ბრიტანეთზე უკეთესი?
წყაროს ინფორმაციით, ევროკავშირმა მიიღო კანონი იძულებით შრომაზე დაფუძნებული საქონლის აკრძალვის შესახებ, რაც აშშ-ის მხრიდან უფრო ხელსაყრელ, ბრტყელ ტარიფულ რეჟიმს გულისხმობს. ბრიტანეთს მსგავსი კანონი ჯერ არ აქვს.
რომელ სექტორებში აქვს ბრიტანეთს ცალკე შეთანხმებები აშშ-სთან?
წყაროს ცნობით, ბრიტანეთმა ცალკეული პირობები შეათანხმა მედიკამენტების, ფოლადის, ალუმინის, ავტომობილებისა და ვისკის სექტორებში.
გეგმავს თუ არა ბრიტანეთი იძულებითი შრომის შესახებ კანონის მიღებას?
წყაროს ინფორმაციით, ბრიტანეთის მთავრობა აცხადებს, რომ ამ საკითხს განიხილავს, თუმცა აღნიშნავს „ოპერაციულ და სამართლებრივ სირთულეებს” და ჯერჯერობით ვალდებულებას არ იღებს.
საბოლოო ჯამში, საკითხი სცილდება მხოლოდ ტარიფების პროცენტულ განსხვავებას — ის ეხება იმას, თუ როგორ აყალიბებენ სახელმწიფოები საკუთარ სავაჭრო პოლიტიკას გლობალური გეოპოლიტიკური ცვლილებების ფონზე. ბრიტანეთის მთავრობას მოუწევს არჩევანის გაკეთება ჩინეთთან ეკონომიკური ურთიერთობებისა და აშშ-თან სავაჭრო შეთანხმების პირობებს შორის, რაც შესაძლოა განსაზღვროს ქვეყნის საგარეო ეკონომიკური კურსი მომდევნო წლებში. დამატებითი ანალიტიკური მასალებისთვის ეკონომიკურ და ბიზნეს თემებზე შეგიძლიათ ეწვიოთ შენი ამბები-ს პლატფორმას, ხოლო ფინანსური ბაზრებისა და ვალუტის კურსების შესახებ ინფორმაციისთვის სასარგებლო იქნება საქართველოს ეროვნული ბანკის და საქსტატის მონაცემების გაცნობა.
წყარო: ორიგინალი პუბლიკაცია · განახლდა 25 ივლისი 2026
დაკავშირებული: შენი ამბები · შენი ექიმი · GMJ News · შენი სილამაზე
