📷 ფოტო: bm.ge (ორიგინალი წყარო)
საქართველოში ირანელი მოქალაქეების მიერ დარეგისტრირებული კომპანიების რაოდენობა 12 800-ს გადასცდა. ეკონომიკური პოლიტიკის კვლევის ცენტრი აღნიშნავს, რომ კომპანიების ზრდა ინვესტიციების მოცულობას მნიშვნელოვნად სჭარბობს.
შენი სტარტაპი ავტორი: შენი სტარტაპი — სარედაქციო ჯგუფი · 12 აგვისტო 2026
საქართველოში ირანელი მოქალაქეების მიერ დარეგისტრირებული კომპანიების რაოდენობა 12 800-ს გადასცდა — ეს მონაცემი ეკონომიკური პოლიტიკის კვლევის ცენტრმა (EPRC) ირანული კომპანიების რაოდენობისა და ეკონომიკური აქტივობის მიმოხილვის ფარგლებში გაანალიზა. 2012 წელთან შედარებით ირანული კომპანიების რაოდენობა დაახლოებით 510%-ით გაიზარდა, თუმცა ინვესტიციების შესაბამისი ზრდა ამ პერიოდში დაფიქსირებული არ ყოფილა. სწორედ ეს შეუსაბამობა ცენტრის კვლევის მთავარ კითხვად იქცა.
მთავარი
- საქართველოში ირანელთა მიერ დარეგისტრირებული კომპანიების რაოდენობა 12 800-ს გადასცდა.
- 2012 წლიდან ირანული კომპანიების რაოდენობა დაახლოებით 510%-ით გაიზარდა.
- 2013–2024 წლებში ირანის მთლიანი ინვესტიციები საქართველოში 41 მილიონ დოლარს შეადგენდა.
- 2024 წელს ირანიდან საქართველოში პირდაპირი უცხოური ინვესტიციები უარყოფითი იყო: -0,65 მილიონი დოლარი.
- EPRC-ის შეფასებით, კომპანიების რაოდენობასა და ინვესტიციების მოცულობას შორის სხვაობა მნიშვნელოვან კითხვებს ბადებს.
კომპანიების რაოდენობა სწრაფად იზრდება, ინვესტიციები — არა
EPRC-ის მონაცემებით, 2025–2026 წლებისთვის საქართველოში ირანელი მოქალაქეების მიერ დარეგისტრირებული კომპანიების საერთო რაოდენობა 12 800-ს გადასცდა. ეს მაჩვენებელი 2012 წელთან შედარებით დაახლოებით 510%-იანი ზრდის ტოლფასია. ამ ტენდენციის პარალელურად, საქართველოს ეროვნული ბანკისა და საქსტატის მონაცემები გვიჩვენებს, რომ ირანული ინვესტიციების მოცულობა ბოლო წლებში რამდენიმე მილიონი დოლარის ფარგლებში მერყეობდა.
EPRC-ის ცნობით, 2013-დან 2024 წლამდე პერიოდში ირანის მხრიდან საქართველოში განხორციელებული მთლიანი ინვესტიციები 41 მილიონ დოლარს შეადგენდა. ეს თანხა, ერთი მხრივ, წინა პერიოდთან შედარებით ზრდას წარმოადგენს, მეორე მხრივ კი — ერთ კომპანიაზე გადაანგარიშებისას — მეტად მცირე ოდენობაა. სწორედ ეს შეფარდება ეჭვქვეშ აყენებს ირანული ბიზნეს-სუბიექტების ეკონომიკური აქტივობის ფაქტობრივ მასშტაბს.
მსგავსი ტენდენციები ქართულ ბიზნეს-გარემოში სხვა ჭრილსაც იძენს: შენი ამბების ეკონომიკური მიმოხილვები მუდმივად ასახავს, თუ როგორ ახდენს გლობალური რეგიონალური ფინანსური ნაკადები გავლენას ადგილობრივ სამეწარმეო სივრცეზე.
2024 წელს ირანიდან ინვესტიციები უარყოფითი გახდა
EPRC-ის მიმოხილვის ფარგლებში გაანალიზებული მონაცემებით, 2024 წელს ირანიდან საქართველოში განხორციელებული წმინდა პირდაპირი უცხოური ინვესტიციები უარყოფითი იყო და -0,65 მილიონ დოლარს შეადგენდა. 2025 წლის წინასწარი მონაცემების მიხედვით, ეს მაჩვენებელი დაახლოებით 0,4 მილიონ დოლარამდე გამოსწორდა. შედეგად, საქართველოს მთლიანი პირდაპირი უცხოური ინვესტიციების სტრუქტურაში ირანის წილი ოფიციალური სტატისტიკის მიხედვით უმნიშვნელო რჩება.
ცენტრის შეფასებით, სწორედ კომპანიების რაოდენობასა და ინვესტიციების მოცულობას შორის არსებული ეს შეუსაბამობა წარმოშობს ერთ ძირითად კითხვას. ირანული კომპანიების ჩამოთვლა და ინვესტიციების პარამეტრები ერთ სურათად ვერ ემთხვევა, რაც კვლევის ცენტრის ყურადღების ცენტრშია.
ბიზნეს-სამართლის, დასაქმებისა და საგადასახადო გარემოს პარალელური ანალიზი განსაკუთრებით მნიშვნელოვანია სამეწარმეო სუბიექტებისთვის, რომლებიც ახლა ქართულ ბაზარზე შემოსვლას გეგმავენ — ამ კუთხით სასარგებლო ინფორმაციას შენი სტარტაპი სისტემატურად ათავსებს.
EPRC-ის კითხვა: რატომ იზრდება კომპანიები ინვესტიციებზე სწრაფად?
კვლევის ცენტრი პირდაპირ სვამს კითხვას: „სტატისტიკა მნიშვნელოვან კითხვას ბადებს — რატომ იზრდება ირანული კომპანიების რაოდენობა ბევრად სწრაფად, ვიდრე ინვესტიციების მოცულობა და ოფიციალური ფინანსური შემოდინება?” ცენტრი კონკრეტულ პასუხს არ გვთავაზობს, თუმცა ხაზს უსვამს, რომ ეს შეუსაბამობა ღრმა ანალიზს მოითხოვს.
ეს კითხვა განსაკუთრებულ კონტექსტს იძენს იმ ფონზე, რომ ირანი საერთაშორისო სანქციების ქვეშ იმყოფება და ქვეყნის კაპიტალის მოძრაობა მკაცრი საერთაშორისო კონტროლს ექვემდებარება. ამ გარემოების გათვალისწინებით, ირანული კომპანიების ასეთი ინტენსიური რეგისტრაცია საქართველოში კიდევ უფრო მეტ ყურადღებას იმსახურებს — როგორც მარეგულირებლების, ისე ანალიტიკოსების მხრიდან.
ეკონომიკური ანალიზი და ბიზნეს-გარემოს ცვლილებები პირდაპირ მოქალაქეებს ეხება. ამ თემაზე სხვა საინტერესო მასალა და ეკონომიკური ამბები შენი ამბების სარედაქციო გუნდი მუდმივად აქვეყნებს.
„2013-დან 2024 წლამდე ირანის მთლიანი ინვესტიციები 41 მილიონ დოლარს შეადგენდა, რაც წინა პერიოდთან შედარებით ზრდას წარმოადგენს, თუმცა ერთ კომპანიაზე გადაანგარიშებისას საკმაოდ მცირე ოდენობაა.”
— ეკონომიკური პოლიტიკის კვლევის ცენტრი (EPRC)
რას ნიშნავს ეს
ხშირად დასმული კითხვები
რამდენი ირანული კომპანიაა საქართველოში დარეგისტრირებული?
EPRC-ის მონაცემებით, 2025–2026 წლებისთვის ირანელი მოქალაქეების მიერ საქართველოში დარეგისტრირებული კომპანიების რაოდენობა 12 800-ს გადასცდა.
რამდენი ინვესტიცია განახორციელა ირანმა საქართველოში ბოლო წლებში?
EPRC-ის მიმოხილვის მიხედვით, 2013-დან 2024 წლამდე ირანის მთლიანი ინვესტიციები საქართველოში 41 მილიონ დოლარს შეადგენდა. 2024 წელს კი წმინდა პირდაპირი უცხოური ინვესტიციები უარყოფითი იყო — -0,65 მილიონი დოლარი.
რა პრობლემას გამოყოფს EPRC ირანულ კომპანიებთან დაკავშირებით?
ცენტრი ხაზს უსვამს, რომ კომპანიების რაოდენობა ინვესტიციების მოცულობასთან შეუსაბამოდ სწრაფად იზრდება. ეს შეუსაბამობა, EPRC-ის თქმით, მნიშვნელოვან კითხვებს ბადებს ირანული ბიზნეს-სუბიექტების ფაქტობრივი ეკონომიკური ფუნქციის შესახებ.
ირანული კომპანიების სწრაფი ზრდა საქართველოში ეკონომიკური ფენომენია, რომელიც სტატისტიკის ზედაპირული კითხვის მიღმა ბევრ შეუპასუხებელ კითხვას ტოვებს. EPRC-ის კვლევა ამ შეუსაბამობის ფიქსაციით შემოიფარგლება და ღრმა ანალიზს — როგორც მარეგულირებლების, ისე სამეცნიერო წრეების მხრიდან — წინ უსწრებს. იმის გასაგებად, თუ რა ეკონომიკურ როლს ასრულებს ასეთი მასშტაბის ბიზნეს-სუბიექტთა ჯგუფი ქართულ ბაზარზე, დამატებითი, სიღრმისეული გამოკვლევა იქნება საჭირო — განსაკუთრებით ეკონომიკის სამინისტროსა და ფინანსური ზედამხედველობის ორგანოების მხრიდან.
წყარო: ორიგინალი პუბლიკაცია · განახლდა 12 აგვისტო 2026
დაკავშირებული: შენი ამბები · შენი ექიმი · შენი სილამაზე · შენი სუფრა
QR კოდი
სტატიის ციტირება
შენი სტარტაპი. (2026). ირანული კომპანიების რეგისტრაცია საქართველოში 510%-ით გაიზარდა — ინვესტიციები კი მცირეა. 13 სექტემბერი, 2026. https://shenistartup.ge/iranuli-kompaniebis-registracia-sakartveloshi/
