📷 ფოტო: bm.ge (ორიგინალი წყარო)
სოციალური სამართლიანობის ცენტრის ანალიზის თანახმად, 2024 წლის აღწერის მონაცემებზე დაყრდნობით, საქართველოში დასაქმების მაჩვენებელი 48.3%-მდე შემცირდა, რაც 2014 წელთან შედარებით 5 პროცენტული პუნქტით ნაკლებია.
ოქტომბერი 2026
დასაქმების მაჩვენებელი საქართველოში 2024 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით 48.3%-ს შეადგენს, რაც 2014 წელთან შედარებით 5.1 პროცენტული პუნქტით ნაკლებია. სოციალური სამართლიანობის ცენტრმა 2024 წლის აღწერის მონაცემებზე დაყრდნობით ეკონომიკურად აქტიური მოსახლეობის წილი გაანალიზა და ბლოგ-პოსტის სახით გამოაქვეყნა. ანალიზი ასახავს ბოლო ერთი ათწლეულის დასაქმებისა და უმუშევრობის ტენდენციებს.
მთავარი
- 15 წელს გადაცილებულ მოსახლეობაში ეკონომიკურად აქტიური პირების წილი 2014 წლის 63.7%-დან 2024 წლისთვის 55.6%-მდე შემცირდა.
- დასაქმების მაჩვენებელი 53.4%-დან 48.3%-მდე დაეცა, თუმცა უმუშევრობის დონე 16.1%-დან 13%-მდე შემცირდა.
- ქალების დასაქმების მაჩვენებელი (44.1%) კაცების შესაბამის მაჩვენებელზე (53.2%) 9 პროცენტული პუნქტით ჩამორჩება.
- 16 მუნიციპალიტეტში დასაქმების მაჩვენებელი 39%-სა და 43%-ს შორის მერყეობს, 13 მუნიციპალიტეტში კი უმუშევრობა 17%-ს აღემატება.
- ევროკავშირში 20–64 წლის მოსახლეობის საშუალო დასაქმების მაჩვენებელი 75.7%-ია, საქართველოში კი — 59.6%.
ეკონომიკურად აქტიური მოსახლეობა — ათი წლის ტენდენცია
2024 წლის მოსახლეობის აღწერის მიხედვით, საქართველოში 15 წელს გადაცილებული პირების რაოდენობა 3 158 758-ს შეადგენს. სოციალური სამართლიანობის ცენტრის ანალიზის თანახმად, ეს მოსახლეობა იყოფა ეკონომიკურად აქტიურ და ეკონომიკურად არააქტიურ პირებად. ეკონომიკურად აქტიურებს მიეკუთვნებიან როგორც დასაქმებულები, ასევე ის უმუშევრები, რომლებიც ბოლო ოთხი კვირის განმავლობაში აქტიურად ეძებდნენ სამუშაოს და მომდევნო ორ კვირაში მუშაობის დაწყებისთვის მზად არიან.
ეკონომიკურად არააქტიურ პირებს შორის გამოიყოფა ორი ჯგუფი: პოტენციური სამუშაო ძალა და შრომის ბაზრის გარეთ მყოფი პირები — პენსიონრები, სტუდენტები და სხვები. უწყების ინფორმაციით, 2014 წელთან შედარებით ეკონომიკურად აქტიური მოსახლეობის წილი 63.7%-დან 55.6%-მდე შემცირდა, რაც ეკონომიკურად არააქტიური მოსახლეობის ზრდაზე მიუთითებს. საქსტატი შრომის ბაზრის ოფიციალურ სტატისტიკას რეგულარულად აქვეყნებს და ეს მაჩვენებლები სიღრმისეული ანალიზის სტარტულ ბაზას წარმოადგენს.
საყურადღებოა ის გარემოება, რომ სტატისტიკური მეთოდოლოგიის მიხედვით, დასაქმებულად ითვლება ნებისმიერი 15 წელს გადაცილებული პირი, რომელიც წინა კვირის განმავლობაში ანაზღაურების ან მოგების სანაცვლოდ სულ მცირე ერთი საათი მაინც მუშაობდა. სოციალური სამართლიანობის ცენტრი განმარტავს, რომ 48.3%-იანი მაჩვენებელი ავტომატურად არ ასახავს სრული განაკვეთით ან ადეკვატურ პირობებში მომუშავეთა წილს.
გენდერული სხვაობა და რეგიონული სურათი
ანალიზი გამოკვეთს თვალსაჩინო გენდერულ უთანასწორობას. ქვეყნის მასშტაბით და ყველა რეგიონში გამონაკლისის გარეშე, ქალების დასაქმების მაჩვენებელი (44.1%) კაცების შესაბამის მაჩვენებელზე (53.2%) ჩამორჩება. ქალების დარჩენილი წილი უმუშევართა ან ეკონომიკურად არააქტიურ პირთა კატეგორიაში ექცევა. ამ მონაცემებს შენი ამბები სოციალური პოლიტიკის კონტექსტშიც მიმოიხილავს.
განსაკუთრებით რთული სურათია ცალკეულ მუნიციპალიტეტებში. სოციალური სამართლიანობის ცენტრის ანალიზის თანახმად, 16 მუნიციპალიტეტში დასაქმების მაჩვენებელი 39%-სა და 43%-ს შორის მერყეობს. 13 მუნიციპალიტეტში კი უმუშევრობის დონე 17%-ს აღემატება, რაც ეროვნულ საშუალოზე მნიშვნელოვნად მაღალია.
რეგიონული სხვაობები განვითარების არათანაბარ გეოგრაფიულ განაწილებზე მიუთითებს. ასეთ პირობებში შენი სოფელი ყურადღებას ამახვილებს სოფლის მეურნეობაზე დამოკიდებული მოსახლეობის დასაქმების გამოწვევებზე, რომლებიც ქვეყნის სხვადასხვა კუთხეში განსხვავებულად ვლინდება.
საქართველო და ევროკავშირი — სად ვდგავართ
სოციალური სამართლიანობის ცენტრი საქართველოს მონაცემებს ევროკავშირის სტატისტიკას ადარებს. 20–64 წლის მოსახლეობის დასაქმების საშუალო მაჩვენებელი ევროკავშირში 75.7%-ს შეადგენს, ხოლო საქართველოში — 59.6%-ს. სხვაობა 16 პროცენტული პუნქტია, რაც მნიშვნელოვან ჩამორჩენაზე მიუთითებს.
ამ კონტექსტში საინტერესოა, რომ საქართველოს ეროვნული ბანკი შრომის ბაზრის მდგომარეობას მონეტარული პოლიტიკის გადაწყვეტილებებისას ითვალისწინებს. ეკონომიკური განვითარების ტემპი, დასაქმების ხარისხი და ხელფასების დინამიკა ურთიერთდაკავშირებული ფაქტორებია, რომლებიც ქვეყნის საფინანსო სტაბილურობაზე პირდაპირ მოქმედებს.
ორგანიზაციის შეფასებით, ევროკავშირის საშუალო მაჩვენებელთან დაახლოებისათვის საქართველოს ეფექტიანი, მოსახლეობაზე ორიენტირებული პოლიტიკა სჭირდება. ამ პოლიტიკის ძიებაში შენი ამბები ეკონომიკური გადაწყვეტილებების მიმდინარეობას ადევნებს თვალს. შენი ექიმი კი კიდევ ერთ კუთხეს ასახავს — სოციალური კეთილდღეობის კავშირს მოსახლეობის ჯანმრთელობის მდგომარეობასთან, რაც შრომის ბაზრის ეფექტიანობაზეც ახდენს გავლენას.
„საქართველოს ევროკავშირის საშუალო მაჩვენებელთან მისახლოებლად ეფექტიანი, მოსახლეობაზე ორიენტირებული პოლიტიკა სჭირდება” — 20–64 წლის ასაკობრივ ჯგუფში ევროკავშირის საშუალო დასაქმება 75.7%-ია, საქართველოსი კი — 59.6%.
— სოციალური სამართლიანობის ცენტრი, 2026 წლის აგვისტო
რას ნიშნავს ეს
ხშირად დასმული კითხვები
რატომ შემცირდა დასაქმების მაჩვენებელი, თუ უმუშევრობაც დაეცა?
სოციალური სამართლიანობის ცენტრის ანალიზი განმარტავს, რომ ამ ორი მაჩვენებლის ერთდროული კლება ეკონომიკურად არააქტიური მოსახლეობის ზრდით აიხსნება. ადამიანები, რომლებიც სამუშაოს ძებნას წყვეტენ, უმუშევართა სტატისტიკიდან გამოვარდებიან, მაგრამ დასაქმებულთა შორისაც ვერ ჩაირიცხებიან.
ვინ ითვლება დასაქმებულად სტატისტიკური მეთოდოლოგიის მიხედვით?
დასაქმებულად ითვლება 15 წელს გადაცილებული ნებისმიერი პირი, რომელიც წინა კვირის განმავლობაში ანაზღაურების ან მოგების მიზნით სულ მცირე ერთი საათი მაინც მუშაობდა. შესაბამისად, 48.3%-იანი მაჩვენებელი არ ასახავს სრული განაკვეთით ან სტაბილურ სამუშაოზე მყოფ პირთა ზუსტ წილს.
რა სხვაობაა ქალებისა და კაცების დასაქმების მაჩვენებლებს შორის?
2024 წლის აღწერის მონაცემებით, ქალების დასაქმების მაჩვენებელი 44.1%-ია, კაცებისა კი — 53.2%. სოციალური სამართლიანობის ცენტრი მიუთითებს, რომ ეს სხვაობა ქვეყნის ყველა რეგიონში მდგრადად შეინიშნება.
2024 წლის მოსახლეობის აღწერის მონაცემები ათი წლის ტენდენციების მკაფიო სურათს ხატავს: ეკონომიკური აქტივობა მცირდება, გენდერული სხვაობა მდგრადია, ხოლო რეგიონული განსხვავებები — მნიშვნელოვანი. ამ ფონზე, ევროკავშირის საშუალო მაჩვენებელსა და საქართველოს სტატისტიკას შორის 16 პროცენტული პუნქტის სხვაობა კონკრეტულ ორიენტირს გვაძლევს — შრომის ბაზრის განვითარება მხოლოდ მაკროეკონომიკური, არამედ სოციალური პოლიტიკის ცენტრალური გამოწვევა რჩება.
წყარო: ორიგინალი პუბლიკაცია · განახლდა 12 აგვისტო 2026
დაკავშირებული: შენი ამბები · შენი ექიმი · შენი სილამაზე · შენი სუფრა
იპოვე საქართველოს ბანკები სრულ კატალოგში ან ინტერაქტიულ რუკაზე — რეიტინგებით, ფასებითა და მისამართებით.
